Çalışma Güvencesizliği ve Modern Toplumsal Sınıflandırma: Yeni Tehlikeli Bir Formasyon

Çalışma güvencesizliği (İngilizce: precarious — belirsiz, riskli) — istikrarsız istihdam, sosyal güvencelerin ve profesyonel kimliğin yokluğu, aynı zamanda politik-hukuki savunmasızlıkla karakterize edilen oluşmakta olan bir toplumsal sınıf. Tradisyonal proleterya ile karşılaştırıldığında, çalışma güvencesizliği daha karmaşık bir yapı ve özel bir bilinçle sahip olup, modern sınıflandırma için kritik bir aktör ve tehdit haline gelir.

Genesi ve Teorik Anlama

Çalışma güvencesizliği kavramı 2000'li yılların başından itibaren aktif olarak geliştirilmektedir, en fazla Gaya Standing'in ("Çalışma Güvencesizliği: Yeni Tehlikeli Sınıf", 2011) çalışmalarıyla temsil edilmektedir. Standing, çalışma güvencesizliğini neoliberaller reformların ("iş piyasalarının küresel dönüşümü") sonucu olarak görüyor, bu reformlar şunları içerir:

İş ilişkilerinin deregülasyonu (feshetme korumasının zayıflaması).

İş sözleşmelerinin bireyselleştirilmesi.

İş piyasasının esnekliğine devletin aktif teşviki.

Çalışma güvencesizliği "yoksullar" veya "işsizler" ile eş anlamlı değildir. Tamamen istikrarsız, güvenceli ve büyüme potansiyeline sahip bir sınıf olan insanlardır. Bu, geleneksel işçi sınıfı (istikrarlı istihdam + sosyal haklar) ve yoksullaştırılmış gruplar arasında yer alır.

Yapı ve Kompozisyon: Çeşitli Bir Birlik

Çalışma güvencesizliği içsel olarak çeşitlidir ve kendini tanımlamayı zorlaştırır, ancak ortak özellikler birleştirir. Şunları içerir:

Platform ekonomisi (gig-) işçileri: Kuryeler, taksi şoförleri, borsalarda serbest çalışanlar. Onların istihdamı algoritmik yönetimle değil iş sözleşmesiyle düzenlenir. Örnek: Geliri dinamik fiyatlandırma ve derecelendirmeye bağlı olan Uber sürücüsü, ödenmiş hastalık izni veya tatil izni yoktur.

Belirsiz istihdamdaki çalışanlar: Geçici, mevsimsel çalışanlar, kısa vadeli sözleşmelere (aşırı yüklenme, işe yerleştirme) çalışanlar.

Yüksek öğrenimli genç uzmanlar ("öğrenimli çalışma güvencesizleri"). Stajlar, güvencesiz projeler, düşük ücretli ve mesleğine uygun olmayan işler üzerinde zorunlu olarak anlaşırlar. İnsan sermaye yatırımları, beklenen getiriyi vermez.

Mülteciler (yasal ve yasadışı). Çoğunlukla gölgeli sektörde çalışır, işverenin haksız fiil karşısında en fazla savunmasızdır.

Yaratıcı sanatlar ve STK çalışanları. İstihdam, projelendirme karakterlidir, ödeme düzenli değil, sosyal güvenceler minimaldir.

İlginç bir gerçek: Eurofound'a göre Avrupa Birliği'nde yaklaşık %40 genç işçi (15-24 yaş) çalışma güvencesizliği içinde bulunmaktadır. Güney Avrupa'daki bazı ülkelerde (İspanya, İtalya) bu, iş piyasasına girişin egemen biçimi.

Çalışma Güvencesizliği Sınıfı Olarak Temel Özellikler

Standing, çalışma güvencesizliğin birkaç ölçütünü vurguluyor:

İşe ilişkin ilişkiler (istikrarsızlık): Uzun vadeli sözleşmeler, öngörülebilir bir program ve güvenceli gelir yokluğu.

Dağıtım ilişkileri (güvencesizlik): Emeklilik, ödenmiş izin, tam kapsamlı işsizlik sigortası hakları yok. Sosyal haklara erişim genellikle karmaşık şartlara bağlıdır.

Devletle ilişkiler (siyasi savunmasızlık): Çalışma güvencesizliği genellikle tamamen siyasi temsil dışında kalır, sesleri zayıftır. Vergilerini öderler, ancak orantılı sosyal haklar alamazlar ve kendilerini denizens (tam haklı vatandaşlar değil) olarak değil, tam haklı vatandaşlar olarak hissederler.

Özel sınıf bilinçli: Tendência, anomia (norm kaybı) ve öfke duyguları hakimdir. "Öğrenimli çalışma güvencesizleri" nerezülasyonu nedeniyle huzursuzluk duyarlar. "Öfke politikası" oluşturulur.

Sosyal Sınıflandırma İçindeki Yeri: Yeni Düşük Sınıf mı?

Endüstriyel toplumun sınıflandırması (yüksek sınıf - orta sınıf - işçi sınıfı - düşük sınıf) bugün ekleniyor ve karmaşıklaşmaktadır.

İşçi sınıfından fark: XX yüzyıl işçi sınıfı, istikrarlı istihdam içindeki koşulları iyileştirmek için mücadele etti. Çalışma güvencesizliği, geçmişin mücadele konusunu enflasyonu kaybetmiştir.

"Hizmet prолетариyası" ile fark: Hizmet prолетариyası (temizlikçiler, güvenlik görevlileri) genellikle formel olarak sürekli bir sözleşme sahibidir. Çalışma güvencesizliği, bu istihdam biçimi dışında bir statü.

Orta sınıfla ilişki: Çalışma güvencesizliği, işe yerleştirme, dijitalleşme ve iş gücü maliyetlerinde tasarruf nedeniyle orta sınıfın önemli bir kısmının dönüşebileceği bir şeydir.

Bu nedenle, çalışma güvencesizliği, hak ve güvencelerin yokluğu ile tanımlanan yeni bir "negatif" sınıfın yerini alır. Bu, güncellenmiş sınıflandırma piramidinin temelinde yer alır, ancak geleneksel "düşük sınıf" (marginalize edilmiş gruplar) ile birleşmez, kendi temsilcilerinin bazıları daha yüksek kültürel ve eğitim sermayesini korur.

Sosyal ve Siyasi Sonuçlar

Ekonomik: Sosyal devletin temellerinin sarsılması, eşitsizliğin artması, gelecekteki gelir belirsizliği nedeniyle tüketici talebinin düşmesi.

Psikososyal: Kaygı ve depresyon salgınları, önemli yaşam kararlarının ertelenmesi (aile kurma, çocuk yapma, konut satın alma).

Siyasi: Çalışma güvencesizliği, her iki yan (soldan ve sağdan) popülist hareketlerin artmasına neden olur, çünkü çalışma güvencesizliği, onun varlığını ve sorunlarını tanıyan herhangi bir siyasi güce bakar. Çalışma güvencesizliği, potansiyel olarak devrimci bir sınıf, ancak protesto formları genellikle parçalıdır (flasmoblar, yerel eylemler) birlik eksikliği nedeniyle.

Örnek: ABD'deki "Fight for $15" hareketi (minimum ücretin artırılması için mücadele) ve farklı ülkelerdeki yemek dağıtıcılarının hakları için protestolar — çalışma güvencesizliğin politileşmesidir.

Gelecek ve Olası Senaryolar

Standing, çalışma güvencesizliği için "cennet politikası" oluşturulmasını görüyor, bu politikanın ana unsurları şunlardır:

İşle ilgili hakların yeniden sağlanması.

Beşeri sermayenin ekonomik güvenliği sağlamak için无条件 temel gelirin getirilmesi.

"İş" kavramının yeniden düşünülmesi ve ücretsiz faaliyetlerin (bakım, yaratıcılık, gönüllülük) değerinin tanınması.

Sonuç

Çalışma güvencesizliği, marginal bir grup değil, küresel finansal kapitalizmin yaratıcı bir ürünüdür ve yeni bir sosyal eşitsizlik eksenini oluşturur. Onun ortaya çıkışı, sosyal sınıflandırmanın derin bir dönüşümüne işaret eder: "burjuvazya - prолетариya" bireysel modeli ve istikrarlı "iki üçte toplum" yerine daha karmaşık ve endişe verici bir yapı gelir.

Bu yapıda, çalışma güvencesizliği, yapısal olarak savunmasız bir çekirdek yer alır ve bu çekirdek, XXI yüzyıl sosyal istikrarının en büyük tehdidi haline gelir. Çalışma güvencesizliği anlaşılması, modern sosyal çatışmaların, politik ayaklanmaların ve yeni bir toplumsal anlaşmanın arayışının anahtarıdır, bu anlaşmada ekonomik esneklik, insan onurunu ve güvenliğini tehlikeye atmamalıdır. "Çalışma güvencesizliği sorunu"nun çözülmemesi, toplumun sürdürülebilir gelişiminin mümkün olmamasını beraberinde getirir.

Permanent link to this publication: